Robisz zdjęcia na meczach i wychodzą Ci słabo? Sport to jedna z trudniejszych rzeczy do fotografowania. Zawodnicy się ruszają, światło różne, siedzisz daleko od akcji. Ale można się nauczyć.
Ten poradnik to fotografia sportowa dla początkujących – dowiesz się jakie ustawić parametry aparatu, jak uchwycić sport w ruchu i jak wybrać najlepsze miejsce na stadionie czy w hali.
Co potrzebujesz
Aparat nie musi być najdroższy. Ważne żeby miał szybki autofokus i robił kilka zdjęć na sekundę. Większość dzisiejszych aparatów, nawet tańszych, da radę.
Problem z obiektywami. Na dużym boisku jesteś daleko od graczy. Zwykły obiektyw da Ci zdjęcia gdzie zawodnicy są jak mrówki.
70-200mm f/2.8 to klasyk. Uniwersalny, szybki, ostry. Do koszykówki przyda się też 24-70mm – złapiesz szerokie kadry i emocje.
Masz mniej kasy? 70-300mm f/4-5.6 kosztuje kilka razy mniej, ma większy zasięg. Przy słońcu spisuje się dobrze. Używany 70-200mm f/4 też nie jest zły – trochę ciemniejszy, ale dużo tańszy.
Na początek wystarczy nawet 55-250mm z zestawu. Nie będzie super, ale nauczysz się podstaw.
Szybkie karty pamięci to konieczność. Na meczu robisz setki zdjęć. Wolna karta to aparat który się „wiesza” w najlepszym momencie.
Dodatki które się przydają
Monopod ratuje życie przy długich obiektywach. 300mm przez cały mecz na rękach to mordęga. Monopod podpiera i można szybko zmienić pozycję.
Pasek na nadgarstek żeby aparat nie spadł. Jak się koncentrujesz na grze, łatwo o wpadkę.
Osłona przeciwdeszczowa na aparat. Mecze się nie odwołują przez deszcz. Prosta plastikowa osłona kosztuje grosze, może uratować sprzęt za tysiące.
Ustawienia aparatu do sportu
Czas naświetlania to podstawa. Musi zatrzymać ruch. 1/500 sekundy minimum, lepiej 1/800 czy 1/1000.
1/1000s zatrzyma wszystko, nawet lecącą piłkę. Zdjęcie ostre, ale może wyglądać jak zamrożone.
1/500s zatrzyma gracza, ale piłka może mieć lekkie rozmycie. Często wygląda bardziej żywo.
1/60s to już celowe rozmycie ruchu. Używa się do panningu.
Przysłonę ustaw według światła. W słońcu możesz f/5.6 czy f/8. W ciemniejszych warunkach otwórz na maxa.
ISO dobieraj do sytuacji. Na zewnątrz w słońcu 400-800 starcza. W hali może być trzeba 1600, 3200 lub więcej.
ISO 400-800 – czyste zdjęcia, ale potrzeba dobrego światła. ISO 1600-3200 – widać szum, ale da się używać w hali. ISO 6400 i więcej – dużo szumu, ale czasem nie ma wyjścia.
Tryb S (priorytet migawki) najwygodniejszy. Ustawiasz czas, aparat dobiera resztę.
Autofokus
Ciągły autofokus to podstawa. AF-C u Nikona i Sony, AI Servo u Canona. Aparat śledzi to na co celujesz.
Jeden punkt autofokusu najdokładniejszy. W chaosie można przełączyć na grupę punktów.
Tylny przycisk do fokusowania zamiast półnacisku? Brzmi dziwnie, ale po tygodniu nie wyobrażasz sobie inaczej.
Gdzie stanąć
Miejsce ma wielkie znaczenie. Każdy sport ma swoje najlepsze punkty.
Piłka nożna – za bramką widzisz większość akcji. Środek boiska to widok na obie bramki, ale daleko. Linia boczna koło szesnastki to kompromis.
Koszykówka – pod koszem przy linii końcowej masz wsady, rzuty, emocje. Z boku na wysokości środka śledzisz kontrataki.
Tenis – za linią końcową widzisz twarze obu graczy. Z boku masz profil, co też może być fajne.
Sprawdź regulamin, zapytaj organizatorów gdzie można. Unikaj pozycji pod światło – zawodnicy będą tylko czarnymi sylwetkami.
Przewidywanie co się stanie
Znajomość sportu to połowa sukcesu. Musisz wiedzieć gdzie i kiedy coś się wydarzy.
Piłka nożna – dośrodkowania, rzuty rożne, zamieszanie w polu karnym. Koszykówka – kontrataki, akcje pod koszem. Tenis – mocne uderzenia, reakcje po ważnych punktach.
Jak robić zdjęcia sportowe w ruchu
Rób zdjęcia nie tylko akcji. Radość po golu, złość po błędzie, koncentracja przed ważnym zagraniem często lepsze niż sama gra.
Panning
Panning to śledzenie obiektu przy wolniejszym czasie. Wychodzi ostry gracz na rozmytym tle.
Ustaw 1/60s lub 1/125s. Znajdź gracza biegnącego w miarę prosto. Płynnie prowadź aparat, naciskaj spust, nie przestawaj ruszać aparatem nawet po zdjęciu.
Dobry panning – ostry zawodnik, równomierne rozmycie tła. Słaby panning – rozmyty zawodnik, chaotyczne tło.
Z dziesięciu prób wyjdzie może jedna dobra.
Hala czy stadion
Na stadionie masz naturalne światło. Zmienia się, ale można przewidzieć. Najlepsze gdy pada z boku na graczy.
Hala to problem. Słabe światło, dziwne kolory. Podkręć ISO do 1600-6400, otwórz przysłonę maksymalnie. Balans bieli będzie do poprawy.
RAW czy JPEG
RAW – duże pliki 25-50MB, ale można dużo poprawić. Zdjęcie za ciemne o kilka stopni? Da się uratować.
JPEG – małe pliki 5-15MB, szybko się przetwarza, można od razu wrzucić gdzieś. Ale mało można poprawić.
Nowsze aparaty radzą sobie z RAW lepiej. Canon R6, Sony A7 IV, Nikon Z6 II robią szybkie serie też w RAW.
Można łączyć – RAW+JPEG. JPEG na szybko, RAW do poprawiania najlepszych.
Bezpieczeństwo
Sport może być niebezpieczny. Lecące piłki, zawodnicy wypadający poza boisko.
Nie patrz tylko w aparat. Obserwuj co się dzieje dookoła. Słuchaj organizatorów.
Wybieranie najlepszych
Z setek zdjęć zostanie może 20-30 dobrych. To normalne.
Szukaj ostrych, dobrze naświetlonych, z emocjami. Zdjęcie technicznie idealne ale bez życia to strata czasu.
W Lightroomie klawisze 1-5 do oznaczania gwiazdkami. P to biała flaga, X to czarna. Szybciej niż klikanie.
Photo Mechanic to co używają w gazetach. Szybko pokazuje zdjęcia, można błyskawicznie oznaczać i wysyłać.
Poprawianie zdjęć
W halach pierwszy problem to kolory. Sztuczne światło robi żółte czy zielone odcienie. W Lightroomie przesuń temperaturę w stronę niebieskiego.
Szum przy wysokim ISO można zmniejszyć. DxO PureRAW najlepiej to robi. W Lightroomie Noise Reduction na 40-60, ale ostrożnie.
Kadrowanie ratuje słabe zdjęcia. Sport to chaos, rzadko masz od razu idealne ujęcie. Przytnij co niepotrzebne.
Kontrast i kolory na koniec. Plus 15-25 kontrastu, plus 10-20 przejrzystości, plus 5-10 nasycenia. Więcej to przesada.
Praktyczne rady
Przyjedź wcześniej, zobacz miejsce, poznaj światło. Sprawdź gdzie możesz stać.
Tryb seryjny używaj z głową. Nie rób setek zdjęć z każdej akcji. Lepiej obserwować i strzelić w dobrym momencie.
Miej zapasy – baterie, karty, może drugi aparat. Coś zawsze się psuje w najmniej odpowiednim momencie.
Kompozycja też się liczy. Reguła trójpodziału działa też w sporcie. Nie wszystko musi być na środku.
Szanuj innych. Zawodników, kibiców, innych fotografów. Nie zasłaniaj, nie przeszkadzaj.
Jak się rozwijać
Zacznij od lokalnych meczów. Mniejszy stres, możesz eksperymentować. Różne sporty nauczą Cię różnych rzeczy.
Patrz jak robią to profesjonaliści, ale nie kopiuj ślepo. Znajdź swój sposób.
Analizuj swoje zdjęcia. Co wyszło dobrze, co nie. Dlaczego niektóre są lepsze.
Na koniec
Sport to trudne fotografowanie. Potrzeba dobrego sprzętu, znajomości techniki i sportu.
Najważniejsze – szybki czas, ciągły autofokus, przewidywanie akcji, dobra pozycja.
Zacznij fotografować. Każdy mecz to nauka.
Co zabrać na mecz
Aparat z szybkim autofokusem i trybem seryjnym. Obiektyw 70-200mm minimum. Szybkie karty pamięci. Zapasowe baterie.
Czas minimum 1/500s, lepiej 1/800-1/1000s. Tryb S najwygodniejszy. Autofokus ciągły. ISO 400-6400 zależnie od warunków.
Przyjedź pół godziny wcześniej. Sprawdź gdzie możesz być. Monopod przy długich obiektywach. Osłona na deszcz przy meczach na zewnątrz.
Obserwuj, przewiduj gdzie będzie akcja. Rób zdjęcia emocji, nie tylko gry. Uważaj na otoczenie. Szanuj wszystkich.
Szybko przejrzyj zdjęcia, oznacz najlepsze. Popraw balans bieli i kontrast. Zrób backup.
Przydatne linki:
- Adobe Lightroom – program do obróbki zdjęć sportowych
- DxO PureRAW – najlepsze narzędzie do redukcji szumów
- Photo Mechanic – szybka selekcja zdjęć dla fotoreporterów
- Canon Professional Services – serwis dla fotografów sportowych


